RCI (Δείκτης Τάσεων Αγοράς Εργασίας) 2020 Β

RCI (Δείκτης Τάσεων Αγοράς Εργασίας) 2020 Β

Alba Graduate Business School, Ιανουάριος 2021

Τον περασμένο Ιανουάριο παρουσιάστηκε η έρευνα RCI (Δείκτης Τάσεων Αγοράς Εργασίας) 2020Β από το Alba Graduate Business School, δηλαδή το τμήμα μεταπτυχιακών σπουδών του Αμερικανικού Κολεγίου Αθηνών. Η εν λόγω εξαμηνιαία έρευνα αποτελεί έναν αξιόπιστο σύνθετο δείκτη τάσεων, που -αποτυπώνοντας το γενικότερο κλίμα του ιδιωτικού τομέα της οικονομίας- παρέχει μία βασική πηγή πληροφόρησης για την κινητικότητα στην αγορά εργασίας το αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα. Πιο αναλυτικά, σκοπός της έρευνας είναι η παρουσίαση των καταγραφόμενων τάσεων όσον αφορά τις νέες θέσεις εργασίας, και συγχρόνως η ανάλυση της υπάρχουσας κατάστασης των εταιρειών στην χώρα μας. Ο δείκτης RCI (Recruitment Confidence Index) υπολογίζεται μέσα από μια σειρά εξειδικευμένων ερωτήσεων σχετικά με την προσέλκυση και επιλογή εργαζομένων. Επίσης, η έρευνα καταγράφει το γενικότερο κλίμα που επικρατεί στην αγορά υπό τις παρούσες συνθήκες, τόσο για τους τελευταίους έξι μήνες όσο και για το επόμενο εξάμηνο.

Η έρευνα διεξήχθη κατά το χρονικό διάστημα 7/12/2020-12/1/2021. Αν και απεστάλησαν περισσότερα από 2.000 ερωτηματολόγια μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, συγκεντρώθηκαν 173 αξιοποιήσιμες αποκρίσεις. Το μέγεθος του τελικού δείγματος καταδεικνύει τη δυσκολία συγκέντρωσης στατιστικών δεδομένων σχετικών με την επιχειρηματικότητα, κατά τη διάρκεια της Πανδημίας. Με τη συνδρομή πολυάριθμων επεξηγηματικών διαγραμμάτων, η έρευνα αναπτύσσεται σε τέσσερα μέρη, με τα πρώτο να περιέχει τα δημογραφικά στοιχεία του δείγματος, το δεύτερο το βαρόμετρο του γενικού δείκτη, το τρίτο τις επιχειρηματικές προσδοκίες για το μέλλον, και το τέταρτο, όπου καταγράφεται η συνεχιζόμενη επίδραση της Κρίσης στην πραγματική οικονομία.

Τα κυριότερα συμπεράσματα της έρευνας είναι τα εξής:

• Παρουσιάζεται το φαινόμενο, η σημαντική πτώση του δείκτη RCI που καταγράφηκε στη μέτρηση του α’ εξαμήνου του 2020 να ακολουθείται από μία ξεκάθαρη άνοδο του για το β’ εξάμηνο του 2020, αν και διαχρονικά, παρατηρούνταν η σταθεροποίηση του δείκτη RCI στα νέα χαμηλά ή υψηλά επίπεδα, μετά από μία σημαντική πτώση ή άνοδο αντίστοιχα.

• Στον τομέα των προσδοκιών για το μέλλον παρουσιάζεται ένα επίσης ασυνήθιστο φαινόμενο, αυτό της ταυτόχρονης αύξησης των ποσοστών τόσο της αισιοδοξίας όσο και της απαισιοδοξίας.

• Καταγράφεται αποκρυστάλλωση απόψεων και όσον αφορά την επιρροή της Κρίσης πάνω στη λειτουργία των ελληνικών επιχειρήσεων. Εκεί αποτυπώνεται -σε σχέση με το α’ εξάμηνο- μία μετατόπιση των ποσοστών από το μέσο προς τα δύο άκρα του φάσματος απαντήσεων. Πάντως ξεκάθαρη είναι η -για δεύτερη διαδοχική μέτρηση- συνέχιση της αύξησης του ποσοστού των απαντήσεων «Πολύ»/«Δραματικά», η οποία ανατρέπει μία συνεχή καθοδική πορεία από το ιστορικό υψηλό του β’ εξαμήνου του 2012, μέχρι το 2019, που συνιστά πρόσθετη ένδειξη απαισιοδοξίας του επιχειρηματικού κόσμου.

Στο τέλος τη έρευνας, ως ειδικό πέμπτο μέρος, βρίσκεται και το παράρτημά της με θέμα την επιρροή της Πανδημίας στη λειτουργία των ελληνικών επιχειρήσεων. Εκεί καταγράφεται ότι οι ελληνικές επιχειρήσεις εξακολουθούν να επηρεάζονται «Πολύ» από αυτήν. Ωστόσο, δηλώνουν ότι επηρεάζονται πλέον λιγότερο αρνητικά, ενώ πιστεύουν ότι η μελλοντική άνοδος της οικονομικής τους δραστηριότητας θα είναι ακόμη μεγαλύτερη απ’ όσο πίστευαν στην προηγούμενη μέτρηση (α’ εξάμηνο 2020). Εξακολουθούν να θεωρούν την ποιότητα του ανθρώπινου δυναμικού τον σημαντικότερο παράγοντα αντιμετώπισης της Κρίσης (στοιχείο που απαντάται και σε άλλες πρόσφατες έρευνες εργοδοτών περιόδου), ενώ συνεχίζεται και η αμφίθυμη στάση των επιχειρήσεων απέναντι στην εξ αποστάσεως εργασία. Τέλος, όσον αφορά τις κυβερνητικές πολιτικές οικονομικής στήριξης, οι επιχειρήσεις φαίνεται να εμφανίζονται απαισιόδοξες κυρίως σχετικά με την επιλεξιμότητα τους να συμμετέχουν σε αυτές.

Την ενδιαφέρουσα έρευνα μπορείτε να βρείτε εδώ

Cedefop Skills Forecast 2020 (Greece)

Skills Forecast 2020 (Greece)

CEDEFOP, Ιανουάριος 2021

Η τελευταία έκθεση Skills Forecast 2020 (Greece) του CEDEFOP συντάχθηκε πριν από την παγκόσμια πανδημία του Covid-19. Οι βραχυπρόθεσμες οικονομικές επιπτώσεις της πανδημίας σε πολλές χώρες είναι πολύ αβέβαιες και επομένως οι διατυπωμένες βραχυπρόθεσμες προβλέψεις είναι πιθανότατα υπερβολικά αισιόδοξες. Ωστόσο, οι βασικοί μακροπρόθεσμοι παράγοντες (όπως η γήρανση πληθυσμού, η αυξανόμενη χρήση αυτοματισμών/τεχνητής νοημοσύνης, η παγκοσμιοποίηση, η έλλειψη πόρων και η πορεία προς μια οικονομία ουδέτερου ισοζυγίου άνθρακα) θα εξακολουθήσουν να ισχύουν. Συνεπώς, οι τάσεις για τις πιο μακροπρόθεσμες προβλέψεις συνεχίζουν να παραμένουν πιθανές.

Μερικά βασικά συμπεράσματα της έκθεσης για την Ελλάδα είναι τα εξής:

  • Η απασχόληση προβλέπεται να αυξηθεί ταχύτερα την περίοδο 2018-30 σε σχέση με τον μέσο όρο της ΕΕ-27. Συγκεκριμένα, αναμένεται να αυξηθεί κατά 2,5% βραχυπρόθεσμα (2018-22), 3% μεσοπρόθεσμα (2022-26) και 2,7% μακροπρόθεσμα (2026-30). Η αύξηση της απασχόλησης στην Ελλάδα αναμένεται να είναι υψηλότερη από τον μέσο όρο της ΕΕ-27 για ολόκληρη την περίοδο πρόβλεψης της έκθεσης.
  • Το εργατικό δυναμικό αναμένεται να μειωθεί συνολικά κατά 6% στις τρεις δεκαετίες από το 2000 έως το 2030. Η μείωση του εργατικού δυναμικού οφείλεται στην πληθυσμιακή μείωση των ηλικιακών ομάδων κάτω των 45 ετών, ιδίως κατά την υπό πρόβλεψη περίοδο. Μεταξύ των ηλικιακών ομάδων με ιδιαίτερα έντονη μείωση θα είναι εκείνες μεταξύ 35-39 και 40-44, στις οποίες αναμένεται το εργατικό δυναμικό να μειωθεί συνολικά κατά 28% το 2020-30.
  • Ως αποτέλεσμα της οικονομικής κρίσης, η Ελλάδα εξακολουθεί να βιώνει υψηλά επίπεδα εξωτερικής μετανάστευσης, ιδίως μεταξύ των νέων. Από την άλλη πλευρά, το μέγεθος του εργατικού δυναμικού ηλικίας 55-59 και 60-64 ετών αναμένεται να συνεχίσει να αυξάνεται κατά το 2020-30, ξεπερνώντας το 30%.
  • Οι εργαζόμενοι υπηρεσιών και οι πωλητές καταστημάτων αναμένεται να δουν τον υψηλότερο αριθμό νέων θέσεων εργασίας (645.000), που όμως οφείλεται κυρίως σε ζήτηση αντικατάστασης. Οι ειδικευμένοι εργαζόμενοι στη γεωργία και στην αλιεία είναι ο μόνος επαγγελματικός κλάδος που αναμένεται να συρρικνωθεί κατά την περίοδο πρόβλεψης. Αυτό οφείλεται στη μείωση της απασχόλησης στον αγροτικό τομέα λόγω μηχανοποίησης αλλά και γήρανσης του εργατικού δυναμικού. Ακόμη και έτσι, η ζήτηση αντικατάστασης συνεπάγεται ότι θα διατίθεται ακόμη σημαντικός αριθμός νέων θέσεων εργασίας.
  • Η απασχόληση στα επαγγέλματα χαμηλότερου επιπέδου αναμένεται να μειωθεί, εκτός από τους υπαλλήλους γραφείων και τα επαγγέλματα εκείνα που υποστηρίζουν την παραγωγή (οικοδόμοι, μεταλλωρύχοι, βιομηχανικοί εργάτες κλπ). Ανάμεσα στα επαγγέλματα μεσαίων δεξιοτήτων που γίνονται πιο περιζήτητα είναι εκείνα στους κλάδους υγείας, νομικών υπηρεσιών, και κοινωνικής μέριμνας.
  • Η αύξηση του ποσοστού εργαζομένων υψηλότερων προσόντων αναμένεται να προέλθει από την εκροή εργαζομένων μεγαλύτερης ηλικίας, με χαμηλά και μεσαία προσόντα. Σε σχέση με το μέσο μείγμα προσόντων στην ΕΕ-27, η Ελλάδα αναμένεται να συνεχίσει να έχει χαμηλότερο ποσοστό μεσαίων και υψηλότερο ποσοστό κατώτερων προσόντων.
  • Ορισμένοι από τους περισσότερο μορφωμένους εργαζομένους θα πρέπει να απασχοληθούν σε επαγγέλματα χαμηλότερου επίπεδου σε σχέση με τις δεξιότητες τους (υπερπροσοντούχοι), ή να αντιμετωπίσουν δυσκολίες πρόσληψης.
  • Μεσαίου επιπέδου επαγγέλματα, όπως οι εργαζόμενοι σε υπηρεσίες και οι πωλητές καταστημάτων, οι χειριστές εγκαταστάσεων και μηχανημάτων, οι συναρμολογητές και παρόμοιοι εργαζόμενοι αναμένεται να αντιμετωπίσουν υψηλότερα επίπεδα δυσκολιών πρόσληψης, σύμφωνα με τις προβλέψεις του CEDEFOP. Αντίθετα νομικοί, ανώτερα στελέχη και διευθυντές αναμένεται να έχουν λιγότερες δυσκολίες πρόσληψης.

Μπορείτε να βρείτε ολόκληρη την έκθεση (στα αγγλικά) εδώ.

The Future of Jobs Report, 2020

The Future of Jobs Report, 2020.

World Economic Forum, Οκτώβριος 2020

Οι αποκλεισμοί από την πανδημία COVID-19 και η σχετική παγκόσμια ύφεση του 2020 δημιούργησαν μια εξαιρετικά αβέβαιη προοπτική για την αγορά εργασίας και επιτάχυναν την άφιξη του μέλλοντος της εργασίας. Η εξεταζόμενη έκθεση για το μέλλον των θέσεων εργασίας στοχεύει να αναδείξει τις ανακατατάξεις που σχετίζονται με την πανδημία (μέσω της εξέτασης ενός μακροχρόνιου ιστορικού οικονομικών κύκλων), και τις αναμενόμενες προοπτικές για θέσεις εργασίας και δεξιότητες νέων τεχνολογιών κατά τα επόμενα πέντε χρόνια. Παρά τον υψηλό βαθμό αβεβαιότητας σήμερα, η έκθεση του WEF παρέχει ιδιάιτερα υψηλή πληροφόρηση, συγκεντρώνοντας τις απόψεις σημαντικών ανθρώπων της επιχειρηματικότητας -διευθυντικά στελέχη, διευθυντές στρατηγικής και υπεύθυνοι ανθρώπινου δυναμικού- μαζί με τα πιο πρόσφατα στοιχεία από δημόσιες και ιδιωτικές πηγές, ώστε να σκιαγραφήσει μια σαφέστερη εικόνα τόσο της τρέχουσας κατάστασης, όσο και των μελλοντικών προοπτικών για θέσεις εργασίας και δεξιότητες.

Η έκθεση αναπτύσσεται σε δύο μέρη. Στα τρία κεφάλαια του πρώτου μέρους περιγράφεται στο πρώτο η κατάσταση της διεθνούς αγοράς εργασίας εν μέσω πανδημίας, στο δεύτερο κατατίθενται προβλέψεις για την εξέλιξή της την περίοδο 2020-2025, και στο τρίτο σκιαγραφούνται οι δυνατότητες δημόσιου και ιδιωτικού τομέα για την επίτευξη ανάκαμψης. Στο δεύτερο μέρος παρέχονται σε βάθος πληροφορίες για 15 βιομηχανικούς τομείς και για 26 προηγμένες και αναδυόμενες οικονομίες.

Τα βασικά ευρήματα της έκθεσης υποστηρίζονται από πλήθος διαγραμμάτων και πινάκων, και περιλαμβάνουν τα παρακάτω συμπεράσματα:

  • Για τους εργαζομένους που πρόκειται να διατηρήσουν τους επαγγελματικούς ρόλους τους, το μερίδιο των βασικών δεξιοτήτων που θα πρέπει να αλλάξουν στα επόμενα πέντε χρόνια είναι 40%, ενώ το 50% όλων των εργαζομένων θα χρειαστεί επαναπροσδιορισμό των δεξιοτήτων του (αύξηση 4%).
  • Παρά την τρέχουσα οικονομική ύφεση, η μεγάλη πλειοψηφία των εργοδοτών αναγνωρίζει την αξία των επενδύσεων σε ανθρώπινο κεφάλαιο. Κατά μέσο όρο, το 66% των ερωτηθέντων εργοδοτών αναμένουν να λάβουν απόδοση της επένδυσης στην αναβάθμιση και στον επαναπροσδιορισμό εντός ενός έτους. Κατά μέσο όρο, οι εργοδότες διεθνώς αναμένουν να προσφέρουν επαναπροσδιορισμό και αναβάθμιση δεξιοτήτων σε ποσοστό άνω του 70% των εργαζομένων τους, έως το 2025. Δυστυχώς ως τώρα, μόνο το 42% των εργαζομένων συμμετέχουν σε προγράμματα επαναπροσδιορισμού και αναβάθμισης που υποστηρίζονται από εργοδότες.
  • Ο δημόσιος τομέας πρέπει να παράσχει ισχυρότερη υποστήριξη για την επαναπροσδιορισμό και την αναβάθμιση των δεξιοτήτων των εργαζομένων σε κίνδυνο απώλειας εργασίας. Επί του παρόντος, μόνο το 21% των επιχειρήσεων αναφέρουν ότι είναι σε θέση να κάνουν χρήση δημόσιων πόρων για να υποστηρίξουν τους υπαλλήλους τους μέσω της επαναπροσδιορισμού και της αναβάθμισης. Ο δημόσιος τομέας θα πρέπει να δημιουργήσει κίνητρα για επενδύσεις στις θέσεις εργασίας του αύριο. για παροχή ισχυρότερων διχτυών ασφαλείας για τους απολυθέντων εργαζομένων, και για την αντιμετώπιση των υπαρκτών προβλημάτων στα συστήματα ΕΕΚ.
  • Σε συνδυασμό με την ύφεση λόγω COVID-19, η γενικευόμενη αυτοματοποίηση οδηγεί σε ένα σενάριο «διπλής διακοπής» για τους εργαζόμενους. Η υιοθέτηση της από εταιρείες προβλέπεται ότι θα μεταμορφώσει τα επαγγέλματα, τις θέσεις εργασίας και τις δεξιότητες έως το 2025. Το 43% των επιχειρήσεων που ερωτήθηκαν δηλώνουν ότι πρόκειται να μειώσουν το εργατικό δυναμικό τους λόγω της ενσωμάτωσης νέων τεχνολογιών, το 41% ότι σχεδιάζει να επεκτείνει τη χρήση εξωτερικών συνεργατών για εργασία με εξειδικευμένες εργασίες, και μόνο το 34% ότι σχεδιάζουν να επεκτείνουν το εργατικό δυναμικό τους λόγω ενσωμάτωσης νέων τεχνολογιών. Ένα σημαντικό μερίδιο εταιρειών αναμένει επίσης να πραγματοποιήσει αλλαγές σε τοποθεσίες δραστηριοποίησης τους, στις αλυσίδες αξίας τους και στο μέγεθος του εργατικού δυναμικού τους τα επόμενα πέντε χρόνια, για διάφορους λόγους.
  • Παρόλο που ο αριθμός των θέσεων εργασίας που χάθηκαν θα ξεπεραστεί από τον αριθμό των «θέσεων εργασίας του αύριο» που δημιουργούνται, σε αντίθεση με τα προηγούμενα χρόνια η δημιουργία θέσεων εργασίας επιβραδύνεται, ενώ η καταστροφή θέσεων επιταχύνεται. Με βάση αυτό το σενάριο, εκτιμάται ότι έως το 2025, 85 εκατομμύρια θέσεις εργασίας διεθνώς ενδέχεται να χαθούν από μια μετατόπιση στον καταμερισμό εργασίας μεταξύ ανθρώπων και μηχανών, ενώ 97 εκατομμύρια νέοι επαγγελματικοί ρόλοι ενδέχεται να προκύψουν, όντες πιο προσαρμοσμένοι στο νέο καταμερισμό εργασίας μεταξύ ανθρώπων, μηχανών και αλγορίθμων.
  • Οι κορυφαίες ομάδες δεξιοτήτων που οι εργοδότες θεωρούν ότι θα έχουν αυξημένη ζήτηση έως το 2025 περιλαμβάνουν προσόντα όπως κριτική σκέψη και ανάλυση, επίλυση προβλημάτων αλλά και δεξιότητες αυτόνομης δράσης, όπως ενεργή μάθηση, ανθεκτικότητα, ανοχή στο άγχος και ευελιξία. Κατά μέσο όρο, οι εταιρείες εκτιμούν ότι περίπου το 40% των εργαζομένων θα απαιτήσει επαναπροσδιορισμό δεξιοτήτων σε περίοδο έξι μηνών (ή λιγότερο) και το 94% των επιχειρηματιών αναφέρουν ότι αναμένουν από τους υπαλλήλους τους να αποκτήσουν νέες επαγγελματικές δεξιότητες (65% το 2018).
  • Εκ των εργοδοτών, 84% είναι έτοιμοι να ψηφιοποιήσουν γρήγορα τις εσωτερικές διαδικασίες -συμπεριλαμβανομένης μιας σημαντικής επέκτασης της τηλεργασίας- ώστε να δύνανται να μεταφέρουν το 44% του έμψυχου δυναμικού τους σε εργασία εξ αποστάσεως. Επιδιώκοντας να αντιμετωπίσουν τις ανησυχίες σχετικά με την παραγωγικότητα και την ευημερία, περίπου το ένα τρίτο των ερωτηθέντων εργοδοτών αναμένουν να λάβουν μέτρα για να τη δημιουργία αίσθησης κοινότητας, σύνδεσης και συμμετοχής μεταξύ των εργαζομένων μέσω ψηφιακών εργαλείων.
  • Ελλείψει ανασχετικών πρωτοβουλιών, η εισοδηματική ανισότητα πιθανώς θα επιδεινωθεί χάρη στο διπλό αντίκτυπο της τεχνολογίας και της πανδημικής ύφεσης. Οι θέσεις εργασίας που κατέχουν εργαζόμενοι με χαμηλότερους μισθούς, γυναίκες και νεότεροι εργαζόμενοι επηρεάστηκαν πιο βαθιά στην πρώτη φάση της οικονομικής συρρίκνωσης. Συγκρίνοντας τον αντίκτυπο της παγκόσμιας κρίσης του 2008 σε άτομα με χαμηλότερα επίπεδα εκπαίδευσης με αυτόν της κρίσης COVID-19, ο αντίκτυπος σήμερα καταγράφεται πολύ πιο σημαντικός.
  • Η διαδικτυακή μάθηση και κατάρτιση διαδίδεται, αλλά διαφορετικά για όσους εργάζονται και για όσους είναι άνεργοι. Καταγράφηκε τετραπλάσια αύξηση στον αριθμό των ατόμων που αναζητούν ευκαιρίες για μάθηση μέσω διαδικτύου, πενταπλάσια αύξηση στην παροχή από τους εργοδότες διαδικτυακών μαθησιακών ευκαιριών στους εργαζομένους τους, και εννεαπλάσια αύξηση εγγραφών για μαθητές με πρόσβαση στο διαδίκτυο μέσω κυβερνητικών προγραμμάτων. Όσοι εργάζονται δίνουν μεγαλύτερη έμφαση στα μαθήματα προσωπικής ανάπτυξης, τα οποία έχουν σημειώσει αύξηση 88% σε αυτή τη μερίδα εργαζομένων, ενώ οι άνεργοι έχουν δώσει μεγαλύτερη έμφαση στην εκμάθηση ψηφιακών δεξιοτήτων.
  • Επιπλέον, θα είναι σημαντικό για τις κυβερνήσεις να εξετάσουν άμεσα τις μακροπρόθεσμες συνέπειες στην αγορά λόγω της κρίσης του COVID-19, ώστε να παρέχουν έγκαιρη στήριξη μισθών και διατήρηση θέσεων εργασίας, στις περισσότερες προηγμένες οικονομίες.

Σύμφωνα με το WEF, η συνεχιζόμενη αναστάτωση στις αγορές εργασίας από την Τέταρτη Βιομηχανική Επανάσταση έχει πλέον γίνει πιο περίπλοκη -και σε ορισμένες περιπτώσεις επιταχυνόμενη- με την έναρξη της ύφεσης λόγω της πανδημίας. Αν και παραμένει δύσκολο να προσδιοριστούν οι μακροπρόθεσμες συνέπειες της πανδημίας στη ζήτηση προϊόντων και υπηρεσιών, η υποστήριξη των εργαζομένων κατά τη διάρκεια αυτής της μετάβασης θα προστατεύσει ένα από τα βασικά πλεονεκτήματα κάθε εταιρείας και χώρας, το ανθρώπινο κεφάλαιο της. Οι επιχειρήσεις είναι έτοιμες να επιταχύνουν την ψηφιοποίηση των διαδικασιών εργασίας, τη μάθηση, την επέκταση της απομακρυσμένης εργασίας, καθώς και την αυτοματοποίηση εργασιών εντός ενός οργανισμού.

Για την αντιμετώπιση των ουσιαστικών προκλήσεων που αντιμετωπίζει σήμερα η αγορά εργασίας, οι κυβερνήσεις πρέπει να ακολουθήσουν μια ολιστική προσέγγιση, δημιουργώντας ενεργούς δεσμούς και συντονισμό μεταξύ παρόχων ΕΕΚ, εργαζομένων και εργοδοτών, και διασφαλίζοντας αποτελεσματική συνεργασία μεταξύ υπηρεσιών απασχόλησης, περιφερειών, και εθνικών κυβερνήσεων. Τέτοιες προσπάθειες μπορούν να ενισχυθούν μέσα από τη συνεργασία πολλών εμπλεκομένων συντελεστών. Εταιρειών που επιθυμούν να στηρίξουν το εργατικό τους δυναμικό. Αιρετών διοικήσεων πρόθυμων να χρηματοδοτήσουν την ανανέωση προγραμμάτων επαγγελματικής μετεκπαίδευσης και επανεκπαίδευσης. Επιχειρήσεων ανθρωπίνου δυναμικού, που θα μπορούσαν να χαρτογραφήσουν πιθανές μεταβάσεις εργασίας, ή να παρέχουν σχετικές συμβουλευτικές υπηρεσίες. Όσων εργατικών συνδικάτων συνειδητοποιούν τον αντίκτυπο αυτών των μεταβάσεων στην ευημερία των εργαζομένων. Και τέλος, ενεργών φορέων της κοινωνίας των πολιτών, που θα μπορούσαν να κρίνουν την αποτελεσματικότητα κάθε νέας σχετικής νομοθετικής πρωτοβουλίας, παρέχοντας παράλληλα χρήσιμο σχολιασμό πάνω στον τρόπο εφαρμογής της.


Μπορείτε να βρείτε την πολυσέλιδη έκθεση (στα αγγλικά) εδώ.

Η ελληνική οικονομία, τριμηνιαία έκθεση 03/2020

Η ελληνική οικονομία, τριμηνιαία έκθεση 03/2020.

ΙΟΒΕ, Οκτώβριος 2020

Στο πλαίσιο των περιοδικών επισκοπήσεων της εθνικής οικονομίας που πραγματοποιεί, το ΙΟΒΕ παρουσίασε την τρίτη έκθεσή του για το 2020 σε μια πολύ κρίσιμη περίοδο για την ελληνική, αλλά και για την παγκόσμια οικονομία. Κυβερνήσεις και ενώσεις κρατών έχουν λάβει πρωτοφανή μέτρα για τον περιορισμό της εξάπλωσης της υγειονομικής κρίσης και την αντιμετώπιση των κοινωνικοοικονομικών συνεπειών της και ως τώρα τις έχουν μεν μετριάσει, με ισχυρό όμως αντίκτυπο στην οικονομική δραστηριότητα και στα δημόσια οικονομικά. Η έκθεση αναπτύσσεται σε τέσσερις ενότητες. Η πρώτη αποτελεί μια συνοπτική επισκόπηση της έκθεσης, η δεύτερη εστιάζει στο διεθνές και εθνικό οικονομικό περιβάλλον, η τρίτη εστιάζει στις επιδόσεις της ελληνικής οικονομίας ως επί το πλείστον στο δεύτερο τρίμηνο του 2020, η δε τέταρτη ενότητα της έκθεσης περιλαμβάνει την παρουσίαση μελέτης, σχετικά με τη μακροοικονομική και κοινωνικοοικονομική επίδραση του προγράμματος αξιοποίησης της περιουσίας του Ελληνικού Δημοσίου.

Στην έκθεση αρχικά αναλύονται οι προοπτικές των αναπτυσσόμενων και ανεπτυγμένων οικονομιών διεθνώς, οι μεσοπρόθεσμες προοπτικες τους για το 2021, και κατατίθενται προτάσεις για τη χρηματοδότηση τους το επόμενο έτος. Ακολουθεί εκτενής περιγραφή της τρέχουσας κατάστασης στην Ελλάδα. Εκεί, περιγράφονται οι άμεσες και έμμεσες συνέπειες της πανδημίας ανά τρίμηνο του 2020, με ιδιαίτερη έμφαση στην κατανάλωση, στις επενδύσεις στις εξαγωγές και στις εισαγωγές. Κατόπιν αναλύονται οι χρηματοδοτικές δυνατότητες των ελληνικών τραπεζικών ιδρυμάτων, και των επιχειρήσεων από εθνικούς, ενωσιακούς και τραπεζικούς πόρους. Ακολούθως παρατίθενται λεπτομερή στοιχεία από τον προϋπολογισμό του 2021, όπου ο αναγνώστης ενημερώνεται για τις πορεία εκτέλεσης του προηγούμενου και για τον δημοσιονομικό σχεδιασμό του νέου έτους, βάσει ευνοϊκών και δυσμενών σεναρίων. Τέλος, κατατίθενται προβλέψεις για τις αντιδράσεις της πραγματικής οικονομίας -στα πεδία κατανάλωσης, επενδύσεων, εξαγωγών και εισαγωγών- υπό την επήρεια της πανδημίας πάνω στο παγκόσμιο και εθνικό οικονομικό γίγνεσθαι. Σημειώνεται ότι η έκθεση ολοκληρώθηκε πριν την ολοκλήρωση της δοκιμαστικής περιόδου των πρώτων εμβολίων κατά του COVID-19.

Κάποιες σημαντικές επισημάνσεις της όσον αφορά την απασχόληση είναι οι παρακάτω:

  • Η απότομη μεταβολή στην τάση του ΑΕΠ έχει ως τώρα αποτυπωθεί ήπια στην τάση της ανεργίας. Σε αυτήν την εξέλιξη θεωρείται ότι έχουν συμβάλλει συνδυαστικά ορισμένοι παράγοντες. Τα κυβερνητικά μέτρα προστασίας των θέσεων εργασίας από τις επιπτώσεις της πανδημίας, και το γεγονός ότι η ισχυρή υποχώρηση του αριθμού των απασχολούμενων στο δεύτερο τρίμηνο αποδόθηκε πρωτίστως στην έξοδό τους από το εργατικό δυναμικό, λόγω μη διάθεσης αναζήτησης εργασίας, με αποτέλεσμα να μην καταγραφεί στατιστική αύξηση του αριθμού των ανέργων. Εάν αυτά τα άτομα είχαν θεωρηθεί ως άνεργοι, το ποσοστό ανεργίας θα είχε διαμορφωθεί στην περίοδο Απριλίου-Ιουνίου φέτος στο 18,6%, αντί του 16,7% στο οποίο τελικά διαμορφώθηκε. Αυτό το ποσοστό είναι 0,2 ποσοστιαίες μονάδες χαμηλότερο από εκείνο στην αντίστοιχη περίοδο του 2019, διαφορά η οποία συνιστά σημαντική επιβράδυνση της κάμψης της ανεργίας.
  • Το ποσοστό ανεργίας του δεύτερου τριμήνου, σε συνδυασμό με εκείνο του προηγούμενου τριμήνου,διαμόρφωσαν την ανεργία στο πρώτο εξάμηνο του 2020 στο 16,5%, 1,6 ποσοστιαίες μονάδες χαμηλότερα από ότι πριν ένα έτος και το χαμηλότερο για αυτήν την περίοδο από το 2012. Οι περισσότερες θέσεις εργασίας που χάθηκαν το δεύτερο τρίμηνο σε σύγκριση με το ίδιο τρίμηνο πέρυσι πρωτίστως εντοπίζονται στους κλάδους του Τουρισμού (-82,3 χιλ. ή -20,4%), στον Πρωτογενή τομέα (-29,6 χιλ. ή -6,5%) και στις Κατασκευές (-14,3 χιλ. ή -9,5%). Στον αντίποδα, αύξηση θέσεων εργασίας παρουσίασαν κυρίως το Χονδρικό-Λιανικό Εμπόριο (+2,7%), οι Δραστηριότητες Ανθρώπινης Υγείας (+6,3%) και η Μεταφορά-Αποθήκευση (+4,6%).
  • Η σημαντική μείωση θέσεων εργασίας στις Κατασκευές αναμένεται να καταγραφεί και στο δεύτερο μισό του 2020 Στον αντίποδα, η πτώση της παραγωγής στη Μεταποίηση υποχώρησε σημαντικά στη διάρκεια της θερινής περιόδου (-0,3% τον Ιούλιο-Αύγουστο), χαλαρώνοντας τις πιέσεις στις θέσεις εργασίας του κλάδου. Ήπια συνεχίστηκε από τον Μάιο ως τον Ιούλιο και η υποχώρηση στο Λιανικό Εμπόριο, σχεδόν κατά 3,0%. Επομένως, οι τρέχουσες εξελίξεις στην κλαδική απασχόληση ποικίλουν. Όπως σε όλες τις μακροοικονομικές μεταβλητές, η εξέλιξη της πανδημίας του νέου κορωνοϊού θα επιδράσει καθοριστικά και στην αγορά εργασίας το 2021.
  • Υπό το βασικό σενάριο μακροοικονομικών εξελίξεων, στο οποίο δεν αναμένεται να προκύψουν ουσιαστικά προσκόμματα στη δραστηριότητα της μεγάλης πλειονότητας των κλάδων της ελληνικής οικονομίας το 2021, εκτιμάται πως θα ευνοηθεί η απασχόληση σε αυτούς οι οποίοι αντιμετώπισαν φέτος τις σημαντικότερες αντιξοότητες (Τουρισμός, Εστίαση, Κατασκευές, Λιανικό-Χονδρικό Εμπόριο). Επιπρόσθετα, το παγκόσμιο εμπόριο θα αναθερμανθεί σημαντικά, τονώνοντας τις εξαγωγές προϊόντων και τις μεταφορές, με αντίστοιχο αντίκτυπο στα επίπεδα απασχόλησης στους σχετικούς κλάδους. Σε κάθε περίπτωση, η τρέχουσα δυσμενής συγκυρία έχει δημιουργήσει συγκεκριμένες ανάγκες παροχής υπηρεσιών, οι οποίες το 2020 ίσως συντηρήσουν ή και αυξήσουν τις θέσεις εργασίας στους αντίστοιχους κλάδους. Ενδεικτικά αναφέρονται οι 6.200 προσλήψεις υγειονομικού προσωπικού στο δημόσιο τομέα, η μεγάλη πλειοψηφία των εξαγγελθεισών -σχεδόν 7.300- προσλήψεων μόνιμου προσωπικού.
  • Το 2021, τονωτικά στην εγχώρια απασχόληση αναμένεται να επενεργήσει ο δημόσιος τομέας, μέσω των προαναφερθεισών προσλήψεων στο ΕΣΥ, όσο και των προγραμμάτων απασχόλησης του ΟΑΕΔ, ιδίως εκείνου στην τοπική αυτοδιοίκηση. Η προσδοκώμενη έναρξη εκταμίευσης πόρων από το ΕΤΑ, όπως επίσης από το ΕΣΠΑ για την προγραμματική περίοδο 2021-2027, θα αποτελέσουν βασικό παράγοντα τόνωσης των επενδύσεων και δημιουργίας θέσεων εργασίας σε αυτές. Ακολούθως, υπό το βασικό σενάριο μακροοικονομικών εξελίξεων, το ποσοστό ανεργίας αναμένεται να διαμορφωθεί σε 18,0% το 2020 και να υποχωρήσει ήπια στο 2021 (17,0%). Στο σενάριο νέας ισχυρής έξαρσης του COVID-19, ιδίως στην Ελλάδα και στην Ευρωζώνη, η ανεργία θα ενισχυθεί περαιτέρω το 2021 από ότι το 2020.

Στο τέταρτο και τελευταίο κεφάλαιο της έκθεσης υπάρχει η ειδική μελέτη “Η μακροοικονομική και κοινωνικοοικονομική επίδραση του προγράμματος αξιοποίησης της περιουσίας του Ελληνικού Δημοσίου”. Στόχος της μελέτης είναι η ανάδειξη των μακροοικονομικών και κοινωνικοοικονομικών επιδράσεων από την αξιοποίηση της ιδιωτικής περιουσίας του Ελληνικού Δημοσίου.

Μπορείτε να βρείτε ολόκληρη την εκτενή έκθεση του ΙΟΒΕ εδώ.

Η απασχόληση στα Καταλύματα και την Εστίαση και τους Λοιπούς Κλάδους της Ελληνικής Οικονομίας, 2010-2019

Η απασχόληση στα Καταλύματα και την Εστίαση και τους Λοιπούς Κλάδους της Ελληνικής Οικονομίας, 2010-2019

Σεπτέμβριος 2020

Κατά την πολυετή περίοδο της Κρίσης, ο εξωστρεφής κλάδος του τουρισμού και της εστίασης αποτέλεσα τη σημαντικότερη εξαίρεση μέσα στη γενικότερη κατήφεια της ελληνικής επιχειρηματικότητας. Είναι χαρακτηριστικό ότι, ενώ το 2010 η άμεση συνεισφορά του κλάδου στο Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν ήταν 15,2 δισ. €, το 2019 έφτασε στα 23,4 δισ. €, ενώ σαν ποσοστό του ΑΕΠ ανέβηκε από το 6,9 % στο 12,5 %. Είναι λοιπόν προφανές πως οι τάσεις απασχόλησης στον συγκεκριμένο κλάδο ασκούν σημαντική επίδραση στην απασχόληση γενικότερα, ειδικά όταν στην Κεντρική Μακεδονία απασχολήθηκαν πέρυσι περίπου 8.200 άτομα στα καταλύματα και περίπου 40.200 στην εστίαση, κατά παράδοση νεαρής ηλικίας και χαμηλών δεξιοτήτων.

Στα πλαίσια της ερευνητικής του δραστηριότητας, το Ινστιτούτο του Συνδέσμου Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων (ΙΝΣΕΤΕ) παρουσίασε την εν λόγω μελέτη, αντικείμενο της οποίας είναι η συγκριτική καταγραφή της εξέλιξης της απασχόλησης στα καταλύματα, στην εστίαση και στους λοιπούς κλάδους της οικονομίας, ανά τύπο απασχόλησης (πλήρης-μερική), ανά ηλικία και ανά φύλο κατά την προηγούμενη δεκαετία. Σύμφωνα με το ΙΝΣΕΤΕ, η μελέτη έχει βασιστεί στην επεξεργασία στοιχείων της κυλιόμενης Έρευνας Εργατικού Δυναμικού της ΕΛΣΤΑΤ, και η περίοδος αναφοράς ορίζεται από το 2010 έως το 2019. Ειδικά σε σχέση με την Έρευνα Εργατικού Δυναμικού, θα πρέπει να σημειωθούν τα εξής ενδιαφέροντα:

  1. Ως απασχολούμενοι ορίζονται άτομα ηλικίας 15 ετών και άνω, τα οποία την εβδομάδα αναφοράς είτε εργάστηκαν έστω και μία ώρα με σκοπό την αμοιβή ή το κέρδος, είτε εργάστηκαν στην οικογενειακή επιχείρηση, είτε δεν εργάστηκαν αλλά είχαν εργασία ή επιχείρηση από την οποία απουσίαζαν προσωρινά.
  2. Αν και μέρος της δραστηριότητας της εστίασης δεν αφορά στον τουρισμό, η εποχικότητα που παρουσιάζουν τα στοιχεία απασχόλησης σ’ αυτήν ταυτίζεται με την εποχικότητα του ελληνικού τουρισμού. Κατά συνέπεια, η δραστηριότητα της εστίασης αντιμετωπίζεται από την ΕΛΣΤΑΤ ως κλάδος του τουρισμού.
  3. Υπάρχουν άλλες επαγγελματικές δραστηριότητες συναφείς με τον τουρισμό (πχ μεταφορές, ταξιδιωτικά γραφεία κλπ), που όμως περιλαμβάνονται σε άλλες κατηγορίες και δεν αποτυπώνονται στα στοιχεία της παρούσας έρευνας.

Πάντα σύμφωνα με το ΙΝΣΕΤΕ, ξεχωριστά ευρήματα της έρευνας είναι τα παρακάτω:

  • 429,2 χιλ. ήταν οι απασχολούμενοι στα καταλύματα και στην εστίαση στο τρίτο τρίμηνο του 2019, αριθμός ρεκόρ από το 2010
  • +2,4% ήταν ο μέσος ετήσιος ρυθμός ανάπτυξης της απασχόλησης στα καταλύματα και την εστίαση τα τελευταία 10 χρόνια, με τον ρυθμό να εκτινάσσεται στο +5,1% μετά το 2014
  • 10,8% ήταν η συμμετοχή των καταλυμάτων και της εστίασης στην απασχόληση στο τρίτο τρίμηνο του 2019
  • η παρατηρούμενη αύξηση της μερικής απασχόλησης στα καταλύματα και στην εστίαση δεν είναι εις βάρος της πλήρους απασχόλησης, αλλά προστίθεται σε αυτή
  • ο κλάδος των καταλυμάτων και της εστίασης προσφέρει ευκαιρίες σε ομάδες του πληθυσμού που δεν έχουν εύκολη πρόσβαση στην αγορά εργασίας, λόγω έλλειψης δεξιοτήτων
  • οι απασχολούμενες γυναίκες στα καταλύματα και στην εστίαση είναι αναλογικά περισσότερες σε σύγκριση με τους λοιπούς κλάδους της πραγματικής οικονομίας
  • καταγράφηκε αποκλιμάκωση της ανασφάλιστης εργασίας, τόσο στα καταλύματα όσο και στην εστίαση
  • οι Περιφέρειες Αττικής και Κεντρικής Μακεδονίας κατέγραψαν τα υψηλότερα μερίδια απασχόλησης στον κλάδο
  • η Κρήτη και το Νότιο Αιγαίο κατέγραψαν τα υψηλότερα μερίδια στα καταλύματα, ενώ η Αττική και η Κεντρική Μακεδονία στην εστίαση

Μπορείτε να δείτε ολόκληρη την μελέτη εδώ

Global Employment Trends for Youth 2020

Global Employment Trends for Youth 2020

International Labour Organization, Οκτώβριος 2020

Ένας από τους σκοπούς του συνδεδεμένου με τα Ηνωμένα Έθνη International Labour Organization (ILO) είναι να συμβάλλει στην ανάπτυξη αποτελεσματικών πολιτικών με στόχο τη δημιουργία πλήρους, παραγωγικής και ελεύθερα επιλεγμένης απασχόλησης, την προσφορά αξιοπρεπών ευκαιριών εργασίας σε όλους, όπως και τη διευκόλυνση της μετάβασης από την εκπαίδευση και την κατάρτιση στην αγορά εργασίας, με έμφαση στην αποτελεσματική ένταξη των νέων σε αυτήν. Μέσω της έκδοσης για το 2020 των παγκόσμιων τάσεων απασχόλησης (Global Employment Trends for Youth 2020) ο ILO απευθύνεται κυρίως στη νεολαία, και επιδιώκει να την ενημερώσει για το σχεδιασμό και την εφαρμογή σχετικών πολιτικών. Η εν λόγω μελέτη στηρίζεται σε αξιοποίηση βασικών δεικτών της αγοράς εργασίας για τους νέους, και σε εμβριθείς αναλύσεις των κρισιμότερων τάσεων και ζητημάτων γύρω από την απασχόληση, όπως τα αντιμετωπίζουν οι νέες γυναίκες και άνδρες.

Όπως αναδεικνύεται στο ιδιαίτερα αναλυτικό κείμενο, στην αρχή αυτής της δεκαετίας θα απολεσθεί ο στόχος της ουσιαστικής μείωσης του ποσοστού των NEET (δηλαδή νέοι που δεν εργάζονται, δεν εκπαιδεύονται και δεν καταρτίζονται), και τονίζεται η ανάγκη διπλασιασμού των προσπαθειών για τη δημιουργία αξιοπρεπών θέσεων εργασίας για την επόμενη γενιά εργαζομένων.

Επιπλέον, οι αγορές εργασίας για νέους σε όλο τον κόσμο αντιμετωπίζουν ήδη μια σειρά σημαντικών προκλήσεων· η παγκόσμια οικονομία παραμένει υποτονική καθώς οι γεωπολιτικές εντάσεις, οι κοινωνικές αναταραχές και τα παγκόσμια εμπόδια στην διεξαγωγή του εμπορίου έχουν οδηγήσει την ανάπτυξη σε καθοδική τάση, οι δε πρόσφατες πανδημίες (χαρακτηριστικά αυτή του COVID 19) έχουν τη δύναμη να επιβραδύνουν περαιτέρω την παγκόσμια οικονομική δραστηριότητα. Αυτές οι εξελίξεις είναι ιδιαίτερα επιζήμιες για τη νεολαία, καθώς οι προοπτικές απασχόλησής τους είναι πιο ευάλωτες απέναντι στην οικονομική ύφεση, σε σχέση με τους παλαιότερους εργαζόμενους.

Η συγκεκριμένη έκδοση του Global Employment Trends for Youth επικεντρώνεται στον αντίκτυπο της τεχνολογικής προόδου στις αγορές εργασίας των νέων. Μέσα από πολυάριθμους πίνακες και διαγράμματα, αναλύει τόσο τις ευκαιρίες όσο και τους κινδύνους για τη νεολαία όσον αφορά την καταστροφή και τη δημιουργία θέσεων εργασίας, τη χρήση της ψηφιακής τεχνολογίας για τη βελτίωση των προγραμμάτων αγοράς εργασίας και την κατανομή των κερδών λόγω αύξησης της παραγωγικότητας, και αποτελεί χρήσιμο εργαλείο σχεδιασμού πολιτικής, επαγγελματικού προσανατολισμού και ακαδημαϊκής έρευνας.

Ενδεικτικά, σύμφωνα με τον ILO, η μελέτη εξετάζει τα εξής ζητήματα:

  • τις παγκόσμιες και περιφερειακές τάσεις στην απασχόληση των νέων
  • τις θέσεις εργασίας για νέους μέσα σε ένα διαρκώς εξελισσόμενο τεχνολογικό τοπίο
  • τις επαγγελματικές αλλαγές, και τον ρόλο των κρατικών φορών στήριξης της απασχόλησης στην παροχή βοήθειας στους νέους για την αναζήτηση εργασίας.
  • την άνιση κατανομή των πλεονεκτημάτων της τεχνολογικής αλλαγής μεταξύ των νέων
  • την προετοιμασία ενός καλύτερου μέλλοντος για τους νέους
  • τον καταμερισμό σε περιφερειακές ομάδες, κατά χώρες και κατά κεφαλήν εισοδήματα

Μπορείτε να βρείτε ολόκληρη την μελέτη εδώ

Μεταρρύθμιση της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης: Κλειδί για ένα νέο παραγωγικό πρότυπο με καλύτερες και περισσότερες δουλειές για τους νέους.

Μεταρρύθμιση της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης: Κλειδί για ένα νέο παραγωγικό πρότυπο με καλύτερες και περισσότερες δουλειές για τους νέους.

ΣΕΒ, Ιούλιος 2020

Ο Τομέας Απασχόλησης & Αγοράς Εργασίας του ΣΕΒ, στο πλαίσιο έρευνας που υλοποιήθηκε μέσω του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Ανάπτυξη Ανθρώπινου Δυναμικού, Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση», αποτυπώνει την υφιστάμενη κατάσταση της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης (ΕΕΚ), και στη συνέχεια προβαίνει σε συγκεκριμένες προτάσεις πολιτικής. Σύμφωνα με τον ΣΕΒ, η αρχική ΕΕΚ έχει ως στόχο να εφοδιάζει τους μαθητές και σπουδαστές με εκείνες τις γνώσεις, δεξιότητες και ικανότητες που απαιτούνται για την άσκηση ενός, κατά κανόνα τεχνικού, επαγγέλματος. Στην πράξη, είναι ένας διττός στόχος, καθώς επιδιώκει να διευκολύνει την ένταξη των αποφοίτων της στην αγορά εργασίας, καλύπτοντας ταυτόχρονα τις ανάγκες της οικονομίας και των επιχειρήσεων σε ανθρώπινο δυναμικό αντίστοιχων προσόντων.


Δυστυχώς, η εθνική ΕΕΚ δεν έχει επιτύχει ουσιαστικά ούτε την ένταξη των αποφοίτων της στην αγορά εργασίας, ούτε την κάλυψη των αναγκών των επιχειρήσεων. Αναπόφευκτα θεωρείται δεύτερη -αν όχι ύστατη- επιλογή μετά από χρόνια ποιοτικής και ποσοτικής υποβάθμισης, αλλά και κοινωνικής απαξίωσης. Παρά το γεγονός ότι η ζήτηση για εργαζόμενους μεσαίου επιπέδου προσόντων ήταν ανέκαθεν υψηλή, ο δρόμος της ΕΕΚ για τους νέους δεν αναγνωρίζεται ως ελκυστική εκπαιδευτική διαδρομή. Η παγιωμένη αντίληψη ότι η γενική, και κυρίως, η τριτοβάθμια εκπαίδευση διασφαλίζει καλύτερες προοπτικές απασχόλησης, καθορίζει σε μεγάλο βαθμό τις επιλογές γονέων και μαθητών.

Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, το 2017, μόνο το 28,8% των Ελλήνων σπουδαστών της ανώτερης δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης (έναντι 29,9 %, το 2015) επιλέγει την αρχική επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση, με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο να βρίσκεται στο 47,8%. Επίσης, στην Ελλάδα η απασχόληση των αποφοίτων της αρχικής ΕΕΚ είναι σχεδόν κατά μία ποσοστιαία μονάδα χαμηλότερη από την αντίστοιχη των αποφοίτων της γενικής εκπαίδευσης, όταν στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες οι απόφοιτοι της αρχικής ΕΕΚ απολαμβάνουν υψηλότερα ποσοστά απασχόλησης. Αυτό αναδεικνύει και τη γνωστή δυσκολία κάλυψης κενών θέσεων εργασίας που αντιμετωπίζουν οι επιχειρήσεις.


Σύμφωνα με τον ΣΕΒ, κυριότεροι λόγοι της υστέρησης της ΕΕΚ στην Ελλάδα είναι:

  • οι συνεχείς νομοθετικές αλλαγές, αντί μίας εθνικής στρατηγικής μεταρρύθμισης,
  • η συγκεντρωτική δομή και οργάνωση της αρχικής ΕΕΚ, ο κατακερματισμός των επιμέρους συστημάτων (Επαγγελματικά Λύκεια –ΕΠΑΛ, Επαγγελματικές Σχολές–ΕΠΑΣ, Κέντρα Επαγγελματικής Εκπαίδευσης –ΚΕΕ, Μεταλυκειακό έτος-Τάξη Μαθητείας, ΙΕΚ), η απουσία αξιόπιστων εκπαιδευτικών διαδρομών για την απόκτηση αναγνωρισμένων επαγγελματικών προσόντων μεσαίου επιπέδου και η ατελής μεταξύ τους επικοινωνία,
  • η απουσία ολοκληρωμένου Εθνικού Πλαισίου για τη Διασφάλιση Ποιότητας της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης,
  • η απουσία των επιχειρήσεων από το σχεδιασμό και την οργάνωση της ΕΕΚ και οι ατελείς μηχανισμοί σύζευξης ζήτησης και προσφοράς δε διασφαλίζουν επάρκεια ποιοτικών θέσεων μαθητείας και πρακτικής άσκησης.


Για τον ΣΕΒ, ο μετασχηματισμός της ελληνικής οικονομίας, με ενίσχυση του ρόλου της βιομηχανίας και μετάβαση στην ψηφιακή και στην πράσινη οικονομία, δεν μπορεί να επιτευχθεί χωρίς σύγχρονες γνώσεις και δεξιότητες και προτείνει τη ριζική μεταρρύθμιση της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης, βασισμένη σε τέσσερις κεντρικούς άξονες:

  1. Βελτίωση του συστήματος διακυβέρνησης της Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης και υιοθέτηση αποτελεσματικής διοίκησης, για ενίσχυση της ευελιξίας και της εξωστρέφειας της παρεχόμενης εκπαίδευσης.
  2. Ενίσχυση της μάθησης με βάση την εργασία (μαθητεία και πρακτική άσκηση) εντός του συστήματος τεχνικής – επαγγελματικής εκπαίδευσης.
  3. Ανάπτυξη και εφαρμογή ενός ολοκληρωμένου Πλαισίου Ποιότητας για την ΕΕΚ και αξιολόγηση της παρεχόμενης εκπαίδευσης, με στόχο τη συστηματική ανατροφοδότηση του συστήματος και τη συνεχή αναβάθμισή του.
  4. Σχεδιασμός ειδικών προγραμμάτων σπουδών κλαδικού/τομεακού χαρακτήρα, με στόχο τη βελτίωση της σύνδεσης με τις ανάγκες της αγοράς εργασίας και των επιχειρήσεων.

Μπορείτε να βρείτε ολόκληρη την έρευνα εδώ .

Μελέτη για την επίδραση του κορωνοϊού σε επιμέρους κλάδους της ελληνικής οικονομία.

Μελέτη για την επίδραση του κορωνοϊού σε επιμέρους κλάδους της
ελληνικής οικονομία.

Grant Thornton, Ιούνιος 2020.

Η παγκόσμια κοινότητα βρίσκεται σήμερα αντιμέτωπη με μία πρωτόγνωρη, πολυεπίπεδη κρίση. Ο συνδυασμός της πανδημίας της νόσου Covid-19 και των διαφαινομένων οικονομικών και πολιτικών επιπτώσεων οδηγεί σε άνευ προηγουμένου -για τα σύγχρονα δεδομένα- διεθνή ύφεση και παράλληλα με την κοινωνία, ο κόσμος του επιχειρείν πλέει σε αχαρτογράφητα νερά. Σε αυτή την περίοδο αβεβαιότητας, η Grant Thornton Ελλάδος επιχειρεί να κάνει μια πρώτη αποτίμηση των επιδράσεων στην Ελληνική οικονομία, της πανδημίας και των μέτρων που υιοθετήθηκαν προκειμένου να την περιορίσουν, αλλά και να εκτιμήσει το μέγεθος της ύφεσης που θα
ακολουθήσει την σταδιακή άρση των μέτρων μέχρι το τέλος του 2020.


Η έρευνα που έγινε σε δείγμα 17.000 επιχειρήσεων, με κύκλο εργασιών μεγαλύτερο των 200.000 ευρώ, εξετάζει τις αναμενόμενες επιπτώσεις των οικονομικών συνθηκών όπως διαμορφώθηκαν λόγω του Covid-19 σε κρίσιμα μεγέθη των Ελληνικών επιχειρήσεων, αλλά και συνολικά στην Ελληνική οικονομία και χωρίζεται σε τρεις ενότητες:


• στην πρώτη ενότητα γίνεται περιγραφή των κλάδων οι οποίοι επλήγησαν από τον COVID-19,
• στη δεύτερη ενότητα παρουσιάζεται εκτίμηση αναφορικά με την επίδραση του COVID-19 στο σύνολο της Ελληνικής οικονομίας (ΑΕΠ),
• στη τρίτη ενότητα παρουσιάζεται η εκτίμησή της Grant Thornton αναφορικά με την επίδραση του COVID-19 σε βασικά μεγέθη των Ελληνικών επιχειρήσεων, με σκοπό να εκτιμηθεί η επίδραση στη ρευστότητα των επιχειρήσεων το 2020 σε σχέση με το προηγούμενο έτος.


Τα βασικά συμπεράσματα της έρευνας είναι:


1.Επιχειρήσεις που αντιπροσωπεύουν το 69% του συνολικού κύκλου εργασιών των Ελληνικών επιχειρήσεων επλήγησαν άμεσα από την πανδημία του Covid-19 ως αποτέλεσμα του περιορισμού ή και της διακοπής της λειτουργίας τους.
2.Συνολικά, επιχειρήσεις που παράγουν κύκλο εργασιών ποσού € 32,9 δισ. και απασχολούν περίπου 1,1 εκ. εργαζομένους (25% επί του συνόλου) διέκοψαν τη δραστηριότητά τους λόγω της πανδημίας.
3.Από την αρχική εκτίμηση των στοιχείων, προκύπτει ότι το Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν (ΑΕΠ) θα μειωθεί κατά 8,5% το 2020. Η επίδραση της πανδημίας σε κλάδους υψηλής προστιθέμενης αξίας για την πραγματική οικονομία που σχετίζονται με τον τουρισμό, όπως οι μεταφορές, τα καταλύματα και η εστίαση συντελεί στη μείωση του ΑΕΠ.
4.Για ένα δείγμα 17.000 επιχειρήσεων με κύκλο εργασιών άνω των € 200 χιλ. αναμένεται να παρουσιάσουν μείωση στον κύκλο εργασιών τους το 2020 κατά 12,4%, μείωση της λειτουργικής τους κερδοφορίας (EBITDA) το 2020 κατά 39%, μείωση της ρευστότητας τους κατά €5,6 δισ. για το 2020, όλα ως αποτέλεσμα του περιορισμού της λειτουργίας τους και της οικονομικής
επίπτωσης της πανδημίας στην δραστηριότητά τους.


Η έρευνα της Grant Thornton ουσιαστικά φαίνεται να επιβεβαιώνει τις εκτιμήσεις της αγοράς για την τρέχουσα κατάσταση της οικονομικής δραστηριότητας, και βρίσκονται σε σύγκλιση με τις έως τώρα εκτιμήσεις της Τραπέζης της Ελλάδος. Τα συμπεράσματα αντίστοιχων ερευνών
αναφορικά με την ζωτικότητα και τις προοπτικές της εθνικής οικονομίας αναμένεται να επηρεάσουν τον βραχυπρόθεσμο και μεσοπρόθεσμο κυβερνητικό σχεδιασμό όσον αφορά τη διάθεση των ενωσιακών πόρων για την οικονομική ανάκαμψη μετά την πανδημία, αλλά πολύ πιθανώς και τη διεξαγόμενη συζήτηση για το χειρισμό των κόκκινων δανείων από τις ελληνικές τράπεζες.

Μπορείτε να βρείτε ολόκληρη την έρευνα εδώ

H έρευνα της Randstad για τις τάσεις HR και τους μισθούς-2019

H έρευνα της Randstad για τις τάσεις HR και τους μισθούς-2019

Πηγή/Περίοδος δημοσίευσης: Randstad / Οκτώβριος 2019

Μέσα στην συνεχιζόμενη αβεβαιότητα γύρω από το διαθέσιμο ανθρώπινο δυναμικό (κυρίως λόγω brain drain και μακροχρόνιας ανεργίας), Έλληνες εργοδότες, εργαζόμενοι μα και φοιτητές/σπουδαστές καλούνται να κατανοήσουν τις τρέχουσες τάσεις στο πεδίο των ανθρωπίνων πόρων. Ειδικά οι δυναμικότερες επιχειρήσεις επιδιώκουν συστηματικά να διατηρήσουν και να προσελκύσουν τους ποιοτικότερους εργαζομένους. Διεθνώς, οι καινοτόμες τεχνολογίες, το όλο και πιο παγκοσμιοποιημένο εργατικό δυναμικό, το συνεχώς μεταβαλλόμενο εργασιακό περιβάλλον και τα αναδυόμενα επιχειρηματικά μοντέλα αναδιαμορφώνουν τις προσδοκίες εργαζομένων και επιχειρήσεων. Επιπλέον, και στη χώρα μας αυτοί οι παράγοντες καθορίζουν (τουλάχιστον εν μέρει) ποια προσόντα αναζητούν οι εταιρείες στους υποψηφίους και στο προσωπικό γενικότερα, προκειμένου να επιτύχουν την κάλυψη της παρατηρούμενης έλλειψης δεξιοτήτων, την αφοσίωση των εργαζομένων και την παραγωγικότητα τους, ώστε να εξασφαλίσουν την υγιή ανάπτυξη τους.


Η συγκεκριμένη επίκαιρη έρευνα (δημοσιεύθηκε στις 4/10/2019) προσφέρει πλήθος στοιχείων σχετικά με τις διάφορες τάσεις και εξελίξεις στο πεδίο του εργατικού δυναμικού, τα οποία καθορίζουν τις μεθόδους προσλήψεων στην Ελλάδα, εστιάζοντας στη στρατηγική ανθρώπινων πόρων, στις πρακτικές στελέχωσης προσωπικού, στη διατήρηση ταλέντων και στα πακέτα παροχών, προκειμένου να παρουσιάσουν μία ευρεία επισκόπηση των ευκαιριών και των προκλήσεων που αντιμετωπίζουν οι υποψήφιοι εργαζόμενοι και οι επιχειρηματίες. Πολυάριθμα στελέχη με σημαντικό ρόλο στη λήψη αποφάσεων και στη διαχείριση ανθρώπινου δυναμικού, με παρουσία σε μεγάλες κυρίως επιχειρήσεις από ποικίλους τομείς της ελληνικής οικονομίας συμμετείχαν στην έρευνά της Randstad, που πραγματοποιήθηκε μεταξύ Δεκεμβρίου 2018 και Μαρτίου 2019.

Κάποια ενδιαφέροντα στοιχεία που προέκυψαν είναι τα παρακάτω:

  • Το 2019, τα τρία κορυφαία στοιχεία για την προσέλκυση ταλαντούχων εργαζομένων εκτός της παροχής ανταγωνιστικού πακέτου αποδοχών ήταν η ισχυρή επωνυμία του εργοδότη και οι ευέλικτες εργασιακές πολιτικές.
  • Το 82% των ερωτηθέντων εταιρειών δήλωσε πως σχεδιαζε να προσλάβει μόνιμο προσωπικό εντός του 2019, κυρίως στα τμήματα πωλήσεων και πληροφορικής.
  • Οι θετικές συστάσεις από άλλους εργαζομένους θεωρούνται η πιο αποτελεσματική πηγή για την επιλογή νέων εργαζομένων.
  • Οι ελλείψεις δεξιοτήτων και σχετικής εργασιακής εμπειρίας εξακολουθούν να αποτελούν εμπόδιο στη διαδικασία στελέχωσης. Η πλειοψηφία των ερωτηθέντων εταιρειών αντιμετωπίζει αυτό το εμπόδιο μέσω προγραμμάτων εκμάθησης και εκπαίδευσης, χωρίς όμως να διευκρινίζεται το εύρος τους.
  • Σχεδόν το 60% των συμμετεχόντων στην έρευνα δεν αναμένει κάποια μεταβολή στην αποχώρηση των εργαζομένων και στο χρόνο κάλυψης μίας μόνιμης θέσης, συγκριτικά με το προηγούμενο έτος.
  • Οι υψηλότεροι μισθοί εξακολούθησαν να καταβάλλονται σε εργαζομένους στους τομείς των χρηματοοικονομικών (παρά τη μείωση θέσεων εργασίας στον τραπεζικό κλάδο), της λογιστικής και της τεχνολογίας, ενώ οι χαμηλότερα αμειβόμενες θέσεις ανήκουν στους τομείς των υποστηρικτικών υπαλλήλων και στον ασφαλιστικό τομέα.


Μπορείτε να βρείτε ολόκληρη την έρευνα εδώ

Οι επιπτώσεις της υγειονομικής κρίσης και προτάσεις για την επόμενη μέρα

Οι επιπτώσεις της υγειονομικής κρίσης και προτάσεις για την επόμενη μέρα

Πηγή/Περίοδος δημοσίευσης: Επιστημονική Επιτροπή του Οικονομικού Επιμελητηρίου της Ελλάδας / Μάιος 2020

Μια εξαιρετικά σημαντική μελέτη για τις επιπτώσεις της πανδημίας στην ελληνική οικονομία εκπόνησε η Επιστημονική Επιτροπή του Οικονομικού Επιμελητηρίου της Ελλάδας (Μάιος 2020), στην οποία περιλαμβάνονται και προτάσεις για την ‘επόμενη μέρα’, τόσο για το σύνολο της οικονομίας, όσο και για τους κυριότερους κλάδους της.


Πιο συγκεκριμένα, η μελέτη διερευνά τις επιπτώσεις των μέτρων που ελήφθησαν με αφορμή την πανδημία, στο Τραπεζικό Σύστημα, στις Μικρές και Μεσαίες Επιχειρήσεις, στην Απασχόληση, στον Ενεργειακό κλάδο, στην Εφοδιαστική αλυσίδα, στις Μεταφορές και στον Τουρισμό.


Ειδικότερα, ως προς την απασχόληση, προβλέπει την έντονη αλλά βραχυπρόθεσμη μείωση της οικονομικής δραστηριότητας στις επιχειρήσεις του κλάδου του τουρισμού, της εστίασης, των μεταφορών, του θεάματος και καλλιτεχνικών εκδηλώσεων, μέχρι και το φθινόπωρο, ενώ το πώς θα εξελιχθεί η κατάσταση μετά, θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από το κατά πόσο θα έχουν βρεθεί τα κατάλληλα φάρμακα για την αντιμετώπιση του κορωνοϊού.

Παράλληλα επισημαίνει τις έμμεσες επιπτώσεις στην αγορά εργασίας με αλλαγές που αφορούν αφενός στον τρόπο εργασίας (εκ περιτροπής, εργασία από το σπίτι, αύξηση της μερικής απασχόλησης), αφετέρου στο είδος των εργασιακών σχέσεων των εργαζομένων, καταλήγοντας ότι οι αλλαγές αυτές αναμένεται να συμπαρασύρουν και το ύψος των μισθών και των λοιπών παροχών.

Τέλος, η μελέτη αφενός επιχειρεί να περιγράψει τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Αγροτική παραγωγή ενόψει της 4ης Βιομηχανικής Επανάστασης, αφετέρου προτείνει το επιθυμητό παραγωγικό πρότυπο στη ‘Νέα Οικονομία’ , δηλαδή τη μελλοντική κλαδική σύνθεση της εθνικής οικονομίας, με στροφή στην πρωτογενή παραγωγή και στη μεταποίηση σε δυναμικούς κλάδους, που θα συμβάλουν στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και της εξωστρέφειας της οικονομίας μας.

Μπορείτε να βρείτε ολόκληρη τη μελέτη εδώ

Μετάβαση στο περιεχόμενο